DOLAR: 3.53 TL
EURO: 3.96 TL

Köy Seyirlik Oyunu Nedir? Özellikleri Nelerdir?

01.10.2014
1.763 kez görüntülendi

Köy Seyirlik Oyunu Nedir? Özellikleri Nelerdir?

“Köy seyirlik oyunu nedir? Köy seyirlik oyununun özellikleri nelerdir? Çeşitleri nelerdir?” gibi soruların cevaplarını yazımızda bulabilirsiniz.

Köy Seyirlik Oyunu Nedir?

Köy seyirlik oyunu Türk tiyatrosunun uzun tarihinden günümüze gelmeyi başaran önemli bir oyun türü, tiyatro dalıdır. Konar-göçer yaşayıştan, gidilen yerdeki adetlerden, yaşayış biçimlerinden ve konuşmalarından etkilenerek, değişe değişe bugünkü halini almıştır.  Köy seyirlik oyunu, oynandığı toplumun gelenek ve adetlerine, kültür seviyesine, yaşayış biçimine  bağlı olarak şekillenir.

Çeşitleri nelerdir?

Köy seyirlik oyunları Karagöz oyunundan ve orta oyunundan daha köklü bir geçmiş sahiptir. Köy seyirlik oyunları iki grupta incelenebilir.

Ritüel nitelikli oyunlar: 

Ritüel kökenli oyunlarda büyü, şenlik, bereket ve bolluk motifleri birlikte bulunur. Bu tür oyunlar eski-yeni, iyi-kötü, bolluk-kıtlık, yaz-kış, ak-kara, güçlü-zayıf gibi çatışmalar üzerine kurulur.

Eğlence amaçlı oyunlar:

Nikahlarda, düğünlerde, köy etkinliklerinde, çeşitli toplantılarda eğlence amacıyla oynanan oyunlardır. Oyunlarda toplumun eksik yönleri ele alınır o konular işlenir, sorunlu kişiler alaya alınır. Kelime oyunlarından yola çıkılarak espriler yaratılır. Ahlaki bir sonuca varma aranır.

Köy Seyirlik Oyunu Örnekleri

Prof. Dr. Erman Artun’un yaptığı araştırmaya göre, köy seyirlik oyunu örneklerinden bazıları şöyledir.

1) Köse -Gelin Oyunu :

l .güvey eski yılı, II.güvey yeni yılı simgeler
Köse ile gelin evlendirilir. Köse bayılır, gelin ayıltamaz. Yeni güvey getirilir ve gelinle evlendirilir. Eski yılın bitmesi ve yeni yılın başlaması canlandırılır.

2) Deveci Oyunu :

Arap, gelini kaçırır arap öldürülür, gelin arabı diriltir. Deveci ak, arap kara simgesidir. Dirilme sevinçle karşılanır.

3) Arap Oyunu

Arap kara , koca ak simgesidir. Arap kocayı öldürür. Gelin kocayı diriltir. Dirilme sevinçle karşılanır.

4) Bir Gelin Lazım Oyunu :

Arap ihtiyarı öldürür, iki seyirci gelini kaçırır. Gelin ihtiyarı diriltir. Topluca dans edilir.

5) Kız Kaçırma Oyunu :

Dede ak, araplar kara simgesidir. Seyirciler gelinleri kaçırır. Araplar gelinleri kaçıranları kovalayıp bulur ve döverler. Oyun toplu dansla sona erer.

6 ) Gelin Kaynana Oyunu :

Gelin kaynana çatışması üzerine kurulmuştur.

7) Gelin Kaçırma Oyunu

Hoca, gelinle, güveyin nikahını kıyar, düğün yapılır. Gelin kaçırılır. Kaçırılanlar cezalandırılır. Oyun ilk çıkış özelliğini kaybedip güncelleşmiştir.

8) Kambur Öldü Oyunu

Kambur ölür, gelin diriltir. Dirilme sevinçle karşılanır. Ritüel yerini eğlenceye bırakmıştır.

9) Güvey Tıraşı Oyunu

Düğün âdetlerinden güvey tıraşı, oyuna konu olur. Güveye tıraş yapılır. Oyunda sabun yerine hayvan pisliği sürülerek, güvey oyuna getirilir. Gülünç ögeler öne çıkartılmıştır.

10) Gelin Kaçırma Oyunu :

Ölme dirilme ve gelin kaçırma üzerine kurulmuştur. Gelini kaçıran kara simgesi kambur öldürülür. Gelin kamburu diriltir. Bu oyun Cemal ritüeli içinde oynadığında iki Cemal topluluğu karşılaşırsa gelin öldürülür.

 

 

 

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 8.0/10 (1 vote cast)
VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 0 (from 0 votes)
Köy Seyirlik Oyunu Nedir? Özellikleri Nelerdir?, 8.0 out of 10 based on 1 rating
Bu Konuyu Sosyal Medyada Paylaş

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.

Yorum Yaz

Yukarı Çık